Problemen met inloggen?
Stuur een mailtje naar communicatie@ovsg.be
(Vermeld duidelijk over welk platform het gaat.)

 

Modernisering secundair onderwijs

donderdag 19 januari 2017

Modernisering secundair onderwijs:
Matrix zet de lijnen uit, scholen krijgen kans om zelf in te kleuren

De eind vorige week door de Vlaamse regering goedgekeurde matrix voor de tweede en derde graad secundair onderwijs maakt heel wat reacties los. Hoe kijkt OVSG hiertegen aan?
Het is een goede zaak dat er een akkoord is. Dat maakt een einde aan een periode van onduidelijkheid voor scholen en besturen, leerlingen en ouders. We zien ondanks de vele kritiek ook heel wat positieve elementen in het akkoord, of concrete antwoorden op vragen die we bij de gesprekken met de minister gesteld hebben. De grootste moeilijkheid is ook nu – zoals wel vaker – de timing. Het wordt een huzarenstuk om 1 september 2018 als startdatum te halen.

Acht domeinen

In het gezamenlijk voorstel van de onderwijsverstrekkers (15 september 2016) stelden we (OVSG, POV, GO!, Katholiek Onderwijs Vlaanderen en de onafhankelijke onderwijsverstrekkers) vijf domeinen voor. In het akkoord kiest de Vlaamse regering voor acht domeinen. Hoewel ons voorstel dus niet gevolgd werd, vinden we het positief dat rekening is gehouden met de vraag om van Taal en cultuur een apart domein te maken. De domeinen die er bijgekomen zijn – Land- en tuinbouw en Horeca en Voeding – bieden op onze vraag niet alleen arbeidsmarktgerichte, maar eveneens doorstroomgerichte opleidingen aan. Zo kunnen ook deze voorbereiden op het hoger onderwijs. Ook belangrijk is dat bij STEM ‘bouwen en wonen’ is toegevoegd. STEM situeert zich nu duidelijk binnen het TSO. Dat komt tegemoet aan de vraag van OVSG om TSO op te waarderen.

Minder studierichtingen – duidelijke finaliteiten

Het feit dat een kwart van de studierichtingen verdwijnt, brengt een rationeler aanbod. Dat is zowel voor leerlingen als voor ouders een goede zaak. Ook het duidelijk stellen van het doel van de opleiding is een versterking. Er wordt van alle richtingen bepaald of ze ofwel leiden naar een baan (arbeidsmarktgericht), naar het hoger onderwijs (doorstroomgericht) of naar de beide (ofwel nog doorstuderen ofwel aan het werk). De oorspronkelijke voorstellen van de onderwijsverstrekkers gingen nog een stuk verder, maar daarin werden we niet gevolgd, mee onder druk van de sectoren.

Curriculumdossiers over de netten heen

Over scholen en netten heen zal gewerkt worden met curriculumdossiers. Alle onderwijsverstrekkers – officieel en vrij - werken samen zo’n curriculumdossier voor elke studierichting uit. In dit dossier staan de doelstellingen (eindtermen, beroepskwalificaties, uitbreidingsdoelen) helder omschreven. Het gevolg zal zijn dat leerlingen gemakkelijker van school kunnen veranderen als dat nodig blijkt. We evolueren dus naar meer gemeenschappelijke leerplannen, hoewel de onderwijsverstrekkers nog eigen accenten kunnen leggen. Bij het ontwikkelen van de curriculumdossiers willen we rekening houden met diverse profielen van leerlingen zodat alle leerlingen de kans krijgen hun talent te ontwikkelen. Dit vertalen in een nieuwe set eindtermen en leerplannen vormt een volgende uitdaging.

Vrijheid voor de school

Elke school behoudt de vrijheid om zich binnen de matrix te organiseren. Dat is waardevol als we uitgaan van de vrijheid van onderwijs. Onze koepel en pedagogische begeleidingsdienst zullen de scholen begeleiden om zich binnen de matrix te positioneren en hen oproepen om een zo transparant en coherent mogelijk studieaanbod te doen binnen één of meer studiedomeinen.

Het begint in de eerste graad …

De matrix over de tweede en de derde graad ligt nu vast. Voor de eerste graad kregen we een voorstel met basisopties. Het aantal basisopties is gereduceerd, maar toch nog vrij gedetailleerd. De vrees bestaat dat men zo de leerlingen al vroeg in een bepaalde richting wil duwen. Hierover moeten de onderwijsverstrekkers nog overleggen met de overheid om tot een consensus te komen en dat zal ongetwijfeld tijd vragen. Toch begint alles in de eerste graad …

Timing haalbaar?

En zo komen we bij het punt van de timing. Over de eerste graad moet nog overlegd worden. Voor de tweede en derde graad is er nog wetgevend werk, de curriculumdossiers moeten worden ingevuld en ook moeten we tijd krijgen om leerplannen te ontwikkelen en leraren te professionaliseren. In die optiek is 1 september 2018 erg dichtbij.

Conclusies

Op heel wat van onze vragen i.v.m. de versterking van TSO en BSO is ingegaan. Het KSO kan autonoom blijven bestaan, wat eveneens een van onze vragen was. Over de positie van OV3 in het buitengewoon onderwijs blijven we bezorgd. Het is niet duidelijk welke vakinhouden daar aan bod komen en tot welk bekwaamheidsbewijs het zal leiden. We vinden een aparte setting binnen het buitengewoon onderwijs maar een gelijkwaardige arbeidskwalificatie een noodzakelijke erkenning.

Ten slotte is het nu aan de scholen om gebruik te maken van hun pedagogische vrijheid. Bij het ontwikkelen van curriculumdossiers en leerplannen is het belangrijk dat alle leerlingen de beste kansen krijgen – via differentiatie, verdieping … - om hun talenten te ontplooien.

19 januari 2017

Eerstvolgende nascholingen

    Blijf op de hoogte

    e-zine voor stedelijk en gemeentelijk onderwijs