De recente decretale evaluatie van de pedagogische begeleidingsdiensten (PBD’s) door een externe commissie levert een helder en eensluidend beeld op over de breedte van het Vlaamse onderwijsveld heen. Als onderwijsverstrekkers (Katholiek Onderwijs Vlaanderen, het Gemeenschapsonderwijs (GO!), Onderwijsvereniging van Steden en Gemeenten (OVSG), Provinciaal Onderwijs Vlaanderen en Overleg Kleine Onderwijsverstrekkers) nemen we de grondige en sterk onderbouwde rapporten in een uitdrukkelijk ontwikkelingsgericht perspectief ter harte. De bevindingen bevestigen de onmisbare rol en de maatschappelijke meerwaarde van de pedagogische begeleiding voor onze scholen, centra en academies en hun teams. Tegelijk wijzen ze op de noodzakelijke randvoorwaarden vanuit de overheid.
Uit de evaluatierapporten spreekt een brede erkenning voor de werking van de PBD’s. Scholen bevestigen dat de pedagogische begeleiding noodzakelijk is en blijft om hen te ondersteunen bij de realisatie van onderwijskwaliteit. De vaststelling dat scholen met tevredenheid en vertrouwen een beroep doen op de diensten, bevestigt dat de PBD’s een cruciaal steunpunt vormen in een steeds complexer onderwijslandschap.
De grootste sterkte van de pedagogische begeleidingsdiensten zit in het visiegedreven, collectief en geïntegreerd werken, vanuit een pedagogisch project in een duurzame relatie en op een schoolnabije manier. De PBD’s slagen erin om de verschillende decretale opdrachten te verweven tot een integrale ondersteuning die gericht is op de werkvloer. De commissie erkent de inspanningen die de diensten de voorbije jaren geleverd hebben om die gerichtheid op de werkvloer te vergroten als voorwaarde voor een kwaliteitsvolle begeleiding van onderwijsinstellingen en leerkrachten.
Dat de rapporten naast sterktes ook werkpunten en aanbevelingen formuleren, is eigen aan een volwaardig en dynamisch kwaliteitszorgsysteem. Zo vraagt de commissie o.a. om voldoende aandacht te blijven hebben voor de evolutie naar Scholen voor iedereen en de werking rond gelijke onderwijskansen niet uit het oog te verliezen. Daarnaast pleit ze er ook voor om nog sterker in te zetten op een preventieve werking op basis van dataverzameling en -analyse. Deze elementen bieden ons een scherp en waardevol kompasom onze dienstverlening verder te verfijnen.
Tegelijk formuleert de commissie ook een aantal duidelijke aanbevelingen aan de overheid om een goede werking van de PBD’s mogelijk te maken. Zij wijst erop dat de subsidiestromen voor organisaties die scholen ondersteunen vandaag sterk gefragmenteerd zijn, steeds minder structureel, en dat ze verdeeld worden over een groot aantal ontvangers die gelijkaardige doelen dienen. Deze versnippering staat haaks op de ambitie om een duurzame, geïntegreerde en vraaggerichte ondersteuning aan te bieden die flexibel inspeelt op de brede noden van een schoolteam. De commissie pleit dan ook voor een coherent en stabiel financieringskader voor de PBD’s.
De onderwijsverstrekkers kijken met vertrouwen naar de toekomst van de pedagogische begeleiding. Wij blijven onverminderd investeren in de netgebonden kwaliteitsvolle, nabije en effectieve begeleiding. Daarnaast blijven we inzetten op een sterke onderlinge samenwerking tussen de verschillende PBD’s. Samen met de Vlaamse overheid en al onze onderwijsprofessionals bouwen we aan een hoge onderwijskwaliteit in sterke scholen, centra en academies voor iedereen, met de pedagogische begeleiding als cruciaal instrument.
De evaluatie van de pedagogische begeleidingsdiensten en POC vond plaats in het voorjaar van 2026. Dit is de gezamenlijke reactie van OVSG, Katholiek Onderwijs Vlaanderen, GO! Onderwijs, POV en de onafhankelijke onderwijsverstrekkers op het globale evaluatierapport.